Hér er um að ræða verulega skerðingu á tekjum fólks sem sækir auðlindina. Þetta kallar á spurningar sem við verðum að svara. Er verið að hámarka verðmæti auðlindarinnar? Er skipting hennar sanngjörn og ef ekki, hvað ætlum við að gera í því?“
Eydís Ásbjörnsdóttir Samfylkingu.
Alþingi: Eydís Ásbjörnsdóttir Samfylkingu hélt fína ræðu á Alþingi í gær:
„Ég lagði fram fyrirspurn til hæstvirts atvinnuvegaráðherra um meðalverð á landaðri loðnu til frystingar í þeirri von að fá skýra mynd af því hvernig verðmæti þessarar mikilvægu auðlindar skiptast. Svarið sem barst vekur hins vegar verulegar áhyggjur. Þar kemur fram að meðalverð á Íslandi er um 81 kr. á kíló á meðan það er 250 kr. á kíló í Færeyjum,“ sagði Eydís Ásbjörnsdóttir á Alþingi í gærdag.
„Þá liggur það fyrir svart á hvítu að loðna sem er landað í Færeyjum er rúmlega þrisvar sinnum verðmætari en loðna sem er landað á Íslandi og skiptir engu þó svo að þar sé um sömu loðnutorfu að ræða. Þetta er gríðarlegur munur sem þarfnast útskýringa. Nú er nefnilega miðað við markaðsverð í Noregi þegar aflaverðmæti er reiknað en ekki það innanhússverð milli tengdra aðila útgerða og vinnslna í eigu sömu aðila sem áður var notað.“
Þetta hefur frekari bein áhrif á íslenskt samfélag en ríkissjóð.
Eydís varpar sprengju:
„Hér vantar milljarða inn í kerfið. Það eru fjármunir sem munu nýtast vel í að vinna á þeirri mörg hundruð milljarða króna innviðaskuld sem fékk að myndast í tíð síðustu ríkisstjórnar. Þetta hefur frekari bein áhrif á íslenskt samfélag en ríkissjóð. Sveitarfélög sem byggja afkomu sína á sjávarútvegi verða af verulegum tekjum. Lægra uppgefið aflaverð þýðir minni tekjur til hafnarsjóða og lægri útsvarstekjur. Þessi munur getur ráðið úrslitum um fjárfestingar í innviðum og þjónustu.
Þá er staða sjómanna ekki síður alvarleg. Laun þeirra byggjast á hlutdeild í verðmæti aflans. Þegar verðið er svona lágt skerðist þeirra hlutur með beinum hætti. Hér er um að ræða verulega skerðingu á tekjum fólks sem sækir auðlindina. Þetta kallar á spurningar sem við verðum að svara. Er verið að hámarka verðmæti auðlindarinnar? Er skipting hennar sanngjörn og ef ekki, hvað ætlum við að gera í því?“
