Höfundur: Elín Sigurðardóttir: Á myndinni er Sigurbjörn Ástvaldur Gíslason (1876-1969). Hann skrifaði minningargrein um langafa minn Brynjólf og birtist hún í Morgunblaðinu 11. júlí 1947.
Um Sigurbjörn Ástvald Gíslason.
Sigurbjörn Ástvaldur Gíslason, f. 1. janúar 1876 í Glæsibæ í Sæmundarhlíð, Staðarhr., Skag., d. 2. ágúst 1969, lauk prófi frá Prestaskólanum 1900, og hafði eftir það fjölmörg störf með höndum. Hann kvæntist (27. júní 1902) Guðrúnu Lárusdóttur, f. 8. janúar 1880, d. 20. ágúst 1938, rithöfundi og alþingismanni. Þau eignuðust tíu börn: a) Lárus, f. 22. maí 1903, d. 5. ágúst 1974; b) Halldór Ástvald, f. 30. janúar 1905, d. 20. apríl 1983; c) Kristínu Guðrúnu, f. 15. mars 1906, d. 15. nóvember 1908; d) Gísla Sigurbjörn, f. 29. október 1907, d. 7. janúar 1994; e) Kristínu Sigurbjörgu, f. 17. október 1909, d. 8. febrúar 1919; f) Friðrik Baldur, f. 14. júlí 1911, d. 15. júní 1988; g) Kirstínu Láru, f. 28. mars 1913, d. 29. maí 2005; h) Guðrúnu Valgerði f. 26. október 1915, d. 20. ágúst 1938; i) Sigrúnu Kristínu, f. 12. febrúar 1920, d. 20. ágúst 1938; og j) Gústaf, f. 10. ágúst 1924, d. 26. febrúar 1925. Guðrún drukknaði ásamt dætrum sínum, Guðrúnu Valgerði og Sigrúnu Kristínu, í Tungufljóti. Þær voru á ferðalagi ásamt Sigurbirni Ástvaldi og Arnold Petersen bílstjóra, þegar bremsur bílsins biluðu með fyrrgreindum afleiðingum.
Sjá Guðfræðingatal 1847-1957, Öldin okkar. Minnisverð tíðindi 1931-1950, og Kennaratal á Íslandi II.
Minningargrein um Brynjólf Magnússon.
„Síðla kvölds sit ég við skrifborðið og hugsa um, hvað ég eigi að skrifa um vin minn látinn, séra Brynjólf Magnússon í Grindavík. Um 30 ára skeið höfum við verið kunnugir vel og margoft setið hvor hjá öðrum fram á nótt og rætt sameiginleg áhugamál, svo að af nógu ætti að vera að taka úr sjóði minninganna.
Fyrst og fremst kemur mér þá í hug: Hvað mundi hann sjálfur kjósa að ég segði nú? Erfitt er að svara því með fullri vissu, en samt býst ég við að ekki sé fjarri lagi að ætla að hann mundi svara eitthvað á þessa leið, ef hann mætti mæla:
„Þú þarft ekki að vera langorður. Vinir mínir og söfnuðir þekktu kosti mína og galla, og um álit hinna hirði ég minna, hefi aldrei gjört það og gjöri það allra síst nú. – Þú veist að ég var ekki orðsjúkur. En þér er óhætt að segja, að ég hafi öll prestskaparárin leitast við að boða ungum og gömlum Jesúm Krist krossfestan og upprisinn. Þung raun var mér allt, sem miður fór hjá þjóð minni í trúarlegum og siðferðilegum efnum. Barnaguðsþjónustur og fermingarundirbúningur veittu mér marga gleðistund. – Á langri sjóferð er veðráttan oftast misjöfn og landtakan virðist þá stundum tvísýn. En fljótt gleymist allt sem erfitt var, þegar maður kemst heill í land, – eins og við minntumst á þegar við tókumst í hendur í hinsta sinn hér á jörðu.“
Já, það handtak man ég vel. Það var svo hlýtt og þétt, ólíkt því að dauðvona maður rétti magnþrota hönd.
Séra Brynjólfur var vel máli farinn og flutti ómengaðan kristindóm jafnt innan kirkju sem utan. Venjulega var hann í fremstu röð þegar deilt var fyrrum um sannindi trúarinnar á presta og sóknarnefndarfundum. Óvönduð stjórnmálabarátta var honum ógeðfelld mjög, en væri ráðist á hjálpræði Krists eða sannleiksgildi ritningarinnar dró hann sig ekki í hlé, en svaraði einarðlega. Hann var trúfastur vinur, fylgdi hverju máli, sem hann unni, fast og drengilega og var einarður í besta lagi.
Ég man t.d. eftir því, að við vorum einu sinni báðir aðkomugestir í samsæti þar sem margt var talað um dugnað og fórnfýsi við nýafstaðna kirkjubyggingu, en lítið vikið að andlega starfinu, sem kirkjuhúsið átti að styðja. En þá stóð séra Brynjólfur upp og hélt snjalla og alvöruþrungna ræðu um þá hlið málsins. Mér þótti það eftirtektarvert, vissi að mörgum veitist miklu erfiðara að vitna um Krist við veisluborð en í prédikunarstól.
Ekki er mér kunnugt um, hvort söfnuðum hans þótti hann kröfuharður, en hitt er mér vel kunnugt, að hann var kröfuharður við sjálfan sig, og hikaði ekki við að játa, þegar honum fannst sér áfátt.
Það var t.d. verið að ræða um helgidagavinnu á trúmálafundi hér í bæ fyrir mörgum árum. Þá sagði sr. B.M. meðal annars: ‘Vantraust á Guði er dýpsta rót helgidagavinnunnar. Það er ég farinn að sjá og segi það fyrst og fremst við sjálfan mig’.
Stórt er skarðið orðið og vandfyllt hjá söfnuðum séra B.M., þótt sársaukinn sé eðlilega mestur hjá ástvinum hans.
Leiðbeiningarorð við æskumenn, huggunarorð á sorgarheimilum og vitnisburður hans um Krist í kirkjunum rifjast nú vafalaust upp í hugum safnaðanna hans. Mundi fátt gleðja séra B.M. meira en ef hann mætti sjá mikinn árangur af þeim minningum.
Hann unni fólkinu og héraðinu og rækti vel tímafrek trúnaðarstörf, sem honum voru falin, og leitaði ekki brott, þótt landslagið væri ærið ólíkt æskustöðvum hans í Dalasýslu.
Vanheill var hann oft síðustu árin. Ágerðist sú vanheilsa seinni part liðins vetrar. Alllöng sjúkrahúsvist og síðast uppskurður gat ekki bjargað lífi hans. 3. júlí andaðist hann og í dag verður líkami hans jarðaður.
Sr. Brynjólfur fæddist 20. febrúar 1881 að Nýjubúðum í Eyrarsveit. Foreldrar hans voru Magnús Böðvarsson bóndi þar og kona hans Kristbjörg Erlendsdóttir bónda á Litlu-Hvalsá í Hrútafirði. Hann ólst upp í Ljárskógum í Dalasýslu, Jófríður Guðmundsdóttir, systir Jóns bónda þar, tók hann ungan alveg að sér, kostaði hann síðan til náms og reyndist honum í öllu sem góð móðir. Stúdentspróf tók hann 1905 og guðfræðipróf árið 1908. I. einkunn fylgdi jafnan, því að námsgáfur voru góðar. Kennari var hann í Rvík 2 vetur, en vígðist að Stað í Grindavík 26. júní 1910. Hann kvongaðist 1907 Þórunni Þórðardóttur frá Brekkubæ á Akranesi. Lifir hún mann sinn.
Frú Þórunn og eina barnið þeirra, Jófríður Ingibjörg, gift Kristjáni Kristjánssyni kaupmanni í Borgarnesi, hafa mikið misst, og senda þeim því æðimargir hlýjar hugsanir um þessar mundir.“
